Tektura falista – jak jest zbudowana i dlaczego kierunek fali jest ważny?

Budowa i właściwości

Tektura falista jest materiałem złożonym z dwóch lub większej liczby warstw. Jest to brązowy surowiec powstający między innymi z pulpy celulozowej. Co więcej, przynajmniej jedna warstwa ma kształt harmonijki, dlatego materiał zyskuje sprężystość. W efekcie tektura falista jest dość lekka, a jednocześnie bardzo wytrzymała. Ponadto znajduje zastosowanie w wielu obszarach gospodarki i handlu.

Krótka historia materiału

Pierwsze próby produkcji tektury falistej miały miejsce w Anglii w 1856 roku. Wykonali je Edward G. Healy i Edward E. Allen, korzystając z prostej maszyny wytwarzającej pofalowany papier. Było to możliwe dzięki dwóm karbowanym rolkom, przez które przepuszczano papier. W tamtym czasie materiał nie był jeszcze związany z przemysłem opakowaniowym, ponieważ wykorzystywano go jako wypełniacz lub usztywniacz stroju, w tym kapeluszy.

Następnie w 1874 roku Amerykanin Olivier Long wprowadził zmianę polegającą na podklejaniu papieru pofalowanego papierem gładkim. W ten sposób powstała tektura dwuwarstwowa, która w efekcie znacząco wsparła rozwój branży opakowaniowej.

Proces produkcji: tekturnica i fluting

Tektura falista powstaje na maszynie zwanej tekturnicą. Co więcej, jest to urządzenie wyjątkowo długie, bo może osiągać nawet 150 metrów. Produkcja polega na łączeniu na przemian warstw papieru pofalowanego i papieru płaskiego. Warstwę falistą formuje się za pomocą walów ryflujących, czyli elementów nazywanych flutingiem, które nadają papierowi pożądany kształt oraz typ fali.

Klej skrobiowy i budowanie kolejnych warstw

Do połączenia warstwy pofalowanej z warstwą prostą, czyli linerem, wykorzystuje się klej skrobiowy. Po tym etapie powstają dwie pierwsze warstwy tektury. Co więcej, proces można powtarzać, dlatego da się wytwarzać tektury o różnej sztywności i wytrzymałości.

Kierunek fali i bigowanie

Patrząc na tekturę, można zauważyć kanały ułożone w jednym kierunku oraz równoległe względem siebie. To właśnie jest fala w tekturze. Dlaczego ma znaczenie? Ponieważ wpływa na sposób składania opakowania, a także na jego wytrzymałość. W większości przypadków kluczowe jest to, do którego boku fala jest równoległa.

W praktyce pracuje się z wykrojnikiem, czyli matrycą wycinającą opakowanie lub owijkę. Na wykrojniku znajdują się bigi – linie zgniatające materiał, które wyznaczają miejsce zgięcia. Co więcej, bigi mają zaokrąglone zakończenie, dlatego nie przecinają tektury, lecz ją zgniatają.

Dlatego dopasowanie kierunku fali jest tak istotne. Jeśli fala będzie równoległa do big na wykrojniku, mogą pojawić się trudności podczas składania mikrofali. Z tego powodu przy zamawianiu tektury warto wskazać, które bigi są najważniejsze, aby opakowanie składało się bez przeszkód. W efekcie unika się problemów produkcyjnych i uzyskuje estetyczny efekt końcowy.

Budowa tektury falistej – rodzaje i zastosowanie

Tektura falista występuje w wielu wariantach: od najprostszej tektury dwuwarstwowej aż po bardziej rozbudowane konstrukcje, sięgające nawet siedmiu warstw. Każdy typ ma własną specyfikę oraz zastosowanie, zależne od wytrzymałości i możliwości zadruku. Dlatego poniżej przedstawiamy opis najczęściej spotykanych rozwiązań.

Tektura falista 2-warstwowa

Dwuwarstwowa tektura falista to najprostsza konstrukcja, która składa się z dwóch elementów: gładkiej warstwy zewnętrznej, nazywanej blachą lub płytą, oraz warstwy wewnętrznej w formie falistej „harmonijki”. To właśnie pofalowanie nadaje materiałowi sprężystość. Co więcej, gładkie blachy zapewniają sztywność, wytrzymałość oraz możliwość wykonania druku offsetowego.

Fala F: wysokość 0,9–1,2 mm; warianty kolorystyczne: szaro-szara, biało-biała, biało-szara
Fala E (mikrofala): wysokość 1,2–2 mm; warianty kolorystyczne: szaro-szara, biało-biała, biało-szara
Fala B: wysokość 2,4–3 mm; warianty kolorystyczne: szaro-szara, biało-biała, biało-szara
Fala C: wysokość 3,5–4 mm; warianty kolorystyczne: szaro-szara, biało-szara

Dwuwarstwową tekturę stosuje się w produkcji seryjnej i wysokonakładowej, gdzie liczy się jednocześnie jakość oraz cena. Ponadto może być ona kaszerowana zadrukami na kartonach typu MMLiner, Kraftliner czy GD2.

Tektura falista 3-warstwowa

Tektura trzywarstwowa składa się z dwóch warstw zewnętrznych oraz jednej warstwy falistej umieszczonej pomiędzy nimi. Jest to wariant często wykorzystywany do opakowań kaszerowanych, do prac z nadrukiem fleksograficznym, a także do pudeł transportowych. Można ją zadrukować fleksografią pełnopowierzchniowo albo w jednym kolorze. Dodatkowo zadrukowane arkusze da się uszlachetniać, na przykład folią, lakierem UV, tłoczeniem czy hot-stampingiem.

Fala F: wysokość 0,9–1,2 mm; gramatura 240–300 g/m²
Fala E (mikrofala): wysokość 1,2–2 mm; gramatura 346–490 g/m²
Fala B: wysokość 2,4–3 mm; gramatura 277–580 g/m²
Fala C: wysokość 3,5–4 mm; gramatura 400–590 g/m²

Tektura falista 5-warstwowa

Współczesny przemysł często potrzebuje materiałów bardziej odpornych, które jednocześnie bywają trudniejsze w obróbce introligatorskiej. W takich sytuacjach stosuje się tekturę pięciowarstwową, opartą o kombinacje fal EB lub BC. Taki układ zapewnia wysoką odporność na zgniatanie oraz uszkodzenia mechaniczne.

Fala EB: wysokość ok. 5 mm; gramatura 650–850 g/m²

Fala BC: wysokość 6–7 mm; gramatura 690–1500 g/m²

Pomiar wytrzymałości tektury falistej

Wytrzymałość tektury falistej oraz gotowych opakowań określa się za pomocą specjalistycznych mierników. Najczęściej stosuje się następujące wskaźniki:

FCT: odporność na zgniatanie płaskie, czyli siła potrzebna do złamania fal, gdy arkusz leży płasko.
ECT: odporność na zgniatanie kolumnowe, czyli siła potrzebna do złamania arkusza ustawionego pionowo.
BCT: odporność pudeł na ściskanie, czyli badanie wytrzymałości między dwiema płytami aż do załamania ścian bocznych.

Dobór odpowiedniego rodzaju tektury falistej jest kluczowy dla jakości opakowań, ich trwałości oraz wyglądu gotowego produktu. Dzięki precyzyjnemu dopasowaniu fali i gramatury można uzyskać zarówno eleganckie opakowania prezentowe, jak i solidne pudła transportowe.

Skontaktuj się z nami — pomożemy dobrać rodzaj tektury falistej, falę i gramaturę pod konkretne zastosowanie opakowania.